SOMALITALK.COM dahabshiil
w w w . S o m a l i T a l k . c o m
SOMALITALK - MAQAAL

Zenawi Ergo ma u Diri Doonaa Jibuuti 

cabdiwaaxidC/Waaxid C/hi Khaliif

London, UK

cabdulwaxid@hotmail.com

Ilaah baa mahad leh. Nabadgelyo iyo naxariis nabi Muxamed korkiisa ha ahaato. 

Waxaan filaaya inaan cinwaankaasi u baahneyn fasiraad laakiin markii la eego dhaqanka Soomaalida waxaa la arkayaa in C/hi uu yahay dabo-dhilaf Tigree halka Nuur-cadde yahay muwaadin Soomaaliyeed xitaa iyadoo labadaba looga yeerayo Addis Ababa! Wixii aan nagu qabiil ahayn baa dabo-dhilif ah! Hadda boggag Soomaaliyeed oo iska dhigi jiray iney taageeraan kacdoonka shacabka baa bilaabay iney dhahaan jananka Gabre baa u soo jeestay in Soomaaliya qaran noqoto halka korneyl C/hi murtad yahay! Waxaysan xisaabta ku darin waa C/hi ninka Nuur-cadde meesha keenay. Waana Zenawi ninka C/hi keenay. Qofkii caqli saliim ah lihi wuu ogaanaya in Zenawi si dadban ama toos ahba u xukumo Nuur-cadde. Miyuusan Nuur-cadde ku jirin dadka ka soo “cimreysta” Addis Ababa? Qofkii shaki uga jiro hadda ha arko. 

Weligiis wixii Zenawi raadinayey oo shacabka Soomaaliyeed looga digi jiray maantuu hayaa. Zenawi wuxuu awal arki jiray dagaaloogayaal ka sugaya ishaaro halkii ay weerar ku qaadi lahaayeen laakiin maanta waxaa u suurtogashay in qolyo culumo sheeganayaa u fadhiyaan ciddii uu u soo diri lahaa ileyn isagaa xukuma qolyaha Mbagathi ka yimide. Zenawi ergo ma u diri doonaa “culumada” Jibuuti ku sugeysa? Anigu waxaan isleedahay waxaa u furan Zenawi arrimahan: 

  1. Zenawi waxaa ku weyn burburka qaranimada iyo shacabka Soomaaliyeed. Si khilaafka Soomaaliya cirka isagu shareero waxaa u fiican inuu la hadlo C/hi Yuusuf iyo baarlamaanka oo dhaho faraha ka qaada Nuur-cadde si uu ula shaqeeyo kuwa Jibuuti jooga. Maaddaama kuwa Jibuuti jooga aysan awood ciidan lahayn oo aysan cidna xukumin micno ma sameyneyso haddii Nuur-cadde iyo kooxdiisu ku biiraan. Guusha u soo hoyaneysa Zenawi waa in Nuur-cadde oo isna aan heysan ciidan badan iyo korneylku sii kala fogaadaan. Markaas xalka Soomaaliya waa sii durkayaa. Arrintan waxaa kaloo jecel Jendayi Fraser iyo Axmed Walad Cabdalla. Is-urursigan wuxuu kooxo kooxo uga dhowyahay arrimo qabiil. Inkastoo dad kale ku jiraan laakiin sheekh Shariif iyo C/Qaasim iyo Nuur-cadde iyo Axmed C/Salaan maxaa lagu fasiri karaa? Sidoo kale C/hi Yuusuf iyo Jaamac-jangeli maxaa la oran? Maxkamadaha halganka ka wada Soomaaliya waa ka duwanyihiin oo iyagu qaab qabiil kuma shaqeeyaan. Maxkamaduhu makala jecla Xasan Abshir iyo C/Qaasim laakiin waa kuwa Jibuuti jooga waxa ka cararaya Dr Cumar Iimaan halka ay soo dhoweysteen C/Qaasim weliba iyadoon Tigreegu dan ka lahayn C/Qaasim. Halkii ay Tigreegu wadaado Tabliiq ah ku xasuuqayeen Xamar marna dan kama lahayn C/Qaasim xitaa mey xirin. Waa jirtaa iney guriiga baarteen. Yaan shacabku ku kadsoomin sheekada C/Qaasim ee ku aaddan Itoobiya. Haddii Tigreegu khatar u arko C/Qaasim wey la xaali lahaayeen. Khilaafyadaas horta leh iyo qabyaaladdaas waxay keeneysaa inuu ka faa’iideysto Zenawi waa hadduu siyaasi ruugcaddaa ah yahay.
  1. Waa dhici karta Zenawi oo arrintaas kore arka inuu is yiraahdo wuxuu ciqaabayaa ciddii hadal ku soo celisa. Hadduu u arko in Nuur-cadde ka warwareegayo addeecidda Zenawi ayaa laga yaabaa inuu sheekh Aadan-madoobe ku fasaxo iney inta baarlamaanka hor geeyaan xilka ka qaadaan. Haddii taasi dhacdo waxaa daaqadda ka baxaya shirka Jibuuti labo sababood awgood. Tan hore awalba Nuur-cadde iyo qolyaha Jibuuti wax bay is tuseen ooy isku ogaayeen marka haddii saaxiibkood meesha ka baxayo iyaguna waa la baxayaan. Tan labaad oo ah markaas C/hi Yuusuf bey u ooleysaa cidduu u diri lahaa qolyahaas. Hadduu rabo C/hi, qaar ka mid ah kuwa Jibuuti jooga buu ku leeyahay waa argagixiso si uu uga xanaajiyo oo uu u kala diro.

Tii uu Zenawi yeelaba waa u guul. Maaddaama ay qolyaha Jibuuti wax kasta u ceshaan Beesha Caalamka halkii la rabay iney u ceshaan Rabbiga Caalamka ayey maanta marti u yihiin  Zenawi. Haddii Zenawi kala dhantaaliwaayo qolyaha Jibuuti jooga waxaa muuqaneysa in Zenawi dantiisa ka dhex arko kooxdaas. Waxaa arrintaas xaqiijinaya dad taageersan qolyaha Jibuuti iyo Nuur-cadde ayaa mar horaba bilaabay ammaanta Gabre iyo Zenawi halka ay C/hi iyo waxa raacsan ay murtadiin ku sheegaan? Mar horaba dadkii waa laga jeediyey dhagarta Tigreega oo waxay xoogga saareen C/hi iyo dagaaloogayaal horay loo ogaa dhibkooda. 

Maaddaama awoodda Ilaah leeyahay ayey dhici kartaa in Zenawi qaato qodobka labaad. Inkastoo qodobka labaad uusan ula miisaan ahayn Zenawi kan koowaad laakiin haddana wuxuu halaag ku yahay qolyaha Jibuuti. Hadday taasi dhacdo waxaa baalasha laga rifayaa Nuur-cadde waxayna keenaysa qolyaha Jibuuti oo dhulka ka kici waaya. Si dhaqso ah bey u soo daahirtaa khiyaamooyinka lala galo shisheeyaha. Sida kuwa Jibuuti jooga uga hadlaan Beesha Caalamka ayaa horay dagaaloogayaashu lacag uga haleen maamulka Maraykanka si ay ula dagaalaan wadaadadii laakiin waa la ogaa halka arrini ku dambeysey. Marka haddii kuwa Jibuuti jooga moodeen in guul lagu gaaro dilka Aadan Xaashi, Xasan-turki, Fu’aad, Abuu Mansuur iyo C/Raxiim Caddow hadda ha ogaadeen Ilaah baa wax dila. Teeda kale Ashahaado-la-dirir baa meel ku gaari lahaa. Haddii Zenawi qodobka koowaad qaato waxaa hankiisu dhacayaa korneyl C/hi oo siyaasaddiisa ku soo xiraya isagoo deyro ka noqda qolyuhuu isku halleynayey. Taasi waxay cibro u noqoneysaa qof kasta oo shisheeye ka daya ciso iyo sharaf. Laakiin haddii qodobka labaad uu Zenawi qaato waxay keeneysaa in sheekada qolyaha Jibuuti jooga ay u dhammaato. Waqtigan aan maqaalka qorayo waxaa qolyaha Jibuuti marti u yihiin Zenawi. Mana filayo iney jirto dullinimo intaas ka badan. Marka mar horaba waxaa Ilaahay baday liidnimo iyo waxaysan xisaabta ku darsan. Waxay qolyaha Jibuuti wax kasta ka jecel yihiin in Zenawi u hiilliyo Nuur-cadde si ay u sii ceyshaan. Marka nimankii iska dhigayey iney diiddanyihiin iney Jibuuti kula kulmaan Gabre ayaa maanta loo ciriiri geliyey taageero ka timaadda Gabre iyo Zenawi. Marka bal aan fiirinno meesha arrini ku dambeyso iyo in Zenawi ergo u diri doono Jibuuti.

C/Waaxid C/hi Khaliif

London, UK

cabdulwaxid@hotmail.com

Neef la Gowracay Geedo kama Waabto (Sheekha iyo Masar).. Akhri..

Faafin: SomaliTalk.com |  August 16, 2008

 

BAARID | SEARCH


WAREYSI: Professor Axmed Ismaaciil Samatar
“Itoobiya naguma soo duusheen haddaanu leennahay madax iyo dowlad dhab ah” Akhri

Kulaabo bogga  www.SomaliTalk.com  © www.SomaliTalk.com

La soo xiriir:

IIDHEH
XAYAYSIIS