Abuu Xaazimow,Allaha kuu denbi dhaafo

Waa wax laga argaggaxo in dadka khayrka sheegayo lagu tilmaamo ama lala simo gaallo Allah ku kufriyay,dadna ay fagaaraha la yimaadaan cayda culumada,waxaa cabsi iyo naxdin leh in Abuu Xaazim uu culumada qaarkood ka dhigo dad warkooda wax ka soo qaad lahayn, waana arrin murugo ah in haddii Abuu Xaazim la maqli waayay culumadiisa uu seeftiisa galka kala soo baxo dabadeedna uu si indho laｴaan ahi u saaro,dad Allah iyo rasuulkiisa sallallaahu calayhi wasallama ku xiran,dabadeedna uu isku beddelo sidii Al-Xajjaaj oo kale kaasoo seeftiisa ka soo horumari jirtay saarina jiray qofkii ku yiraahdo:Allah ka baq, kutubadii iyo culumadii uu soo naqliyay Abuu Xaazim haddii ay culumo kale ka soo hor-baxaan maｴahan in la gadoodo oo macangag la noqdo,waxaana fiican in raｴyiga qofka kalena la ixtiraamo lana dhegaysto, haddii ay noqotana sheekhayga keliya ayaa sax ah waxaa abuurmaya fitno,kaasoo keeni karta in gaalladu ay naga faaｴidaystaan,aniguna wax kale ma oranine waxaan iri:arrinka diyada qurｴaanka nooma caddayn, suurradda Annisaｴ aayad 92na waxay culumada ahlu tafsiirka ku fasireen in diyada ninka iyo naagta aysan jirin wax lagu kala saarayo,isla markaana aan caddaynay in aysan jirin xadiis saxiix ah oo sheegaya in diyada ninka iyo naagta aysan isku mid ahayn,mana noqon karto qiil iyo caqli in nin sheekh warkiisa la cuskado dadkana qurｴaan iyo xadiis looga dhigo war shiikheed,qof kastana sida uu sheegay Imaam Maalik Allaha u naxariiste,mar horena aan sheegnay waxna waa laga qaadanaya waana lagu celinaya,qofka qabrigan ku sugan mooyaane,isagoo ula jeeday rasuulka sallallaahu calayhi wasallama oo macsuum ah.

Midda kale waxaa arrin lala yaabo ah in waxa Abuu Xaazim u qasayo ma intii yarayd ee Atharkiisa daciifka lagu sheegay baa,mise wuxuusan maqal haweenay baa diinta ka hadashay oo xaqa iftiimisay,mise wuxuu is leeyahay wixii aan soo naqliyay oo kutubada aan aaminsanahay ah sida kitaabkii fiqhisunna oo uu qoray Sayid Saabiq sidee wax looga sheegi karaa,annaguna kitaabkaasi wax kama sheegine balse sheekh Albani baa raddiyay kaddib markii uu ka soo saaray axaadiis iyo Atharo daciif ah,wuxuuna ku raddiyay kitaabkiisa caanka ah ee Tamaamul minnah,mise Abuu Xaazim wuxuu u carooday in culumadiis la taabtay kuwii kalena uu jareexeeyay,noogu filan in Atharkii uu soo qaatay uu daciifiyay Ibnu Xajar kuna daciifiyay kitaabkiisa Talkhiis Al-Xabiir.

Xadiiski uu soo qaatay Abuu Xaazim ee sheegayay in rasuulka sallallaahu calayhi wasallama uu yiri:haddii ay Abuubakar iyo Cumar adeecaan wey hanuunayaan,inkastoo uusan noo sheegin meesha uu xadiiska ka soo xigtay iyo darajadiisa,ma laha nin sheegayo buu ka maqlayoo,isaguna sidaas buu u soo daliilsaday, maantana ma joogni in ciid indhaha laysaga shubi karo,xadiisna aan la sheegi karin iyadoo aan la xusin meesha uu ku qoran yahay iyo waliba darajadiisa,laakiin sheekh ayaan ka maqlay xadiiskan waana idin soo guurinaya la yeeli maayo,waayo dadkii wax bay barteen,waxaana la ogsoon yahay in tobanaan kun xadiis oo been abuur ah iyo kuwo daciif ah la soo dhexgeliyay axaadiista saxiixda ah ee ka sugnaaday nebiga calayhissalaatu wassalaamu,100 kun xadiis oo ku saabsan Cali bin Abi Dhaalib Allaha ka raalli noqdee oo been abuur ah iyo daciif isugu jira bay qoloda Shiicadu alifeen kana dhigeen axaadiis saxiix ah, marka dadka haddii xadiis loo sheegayo waxay doonayaan in ay ogaadaan sixada xadiiska.

Haddii aan isku dayno insha Allah in aan caddayno xadiiskaa uu Abuu Xaazim soo qaatay si uu isaguna uga faaｴidaysto annaguna uga faaｴidaysano,hayeeshee inta aanu u gudagelin ka hadalka xadiiskan ee uu soo daliilsaday Abuu Xaazim aan sheegno xadiis u eg,nebiga calayhissalaatu wassalaamu wuxuu yiri: asxaabtaydu waa sida xiddigaha oo kale qofkii wax ka qaata ama ku dayda wuu hanuunay,Adahabi wuxuu xadiiskan uu ku sheegya in uu yahay werinta balaayada Jacfar Al-Haashimi,wuxuuna sidaas ku sheegay kitaabkiisa Miizaanul ictidaal,sheekh Albanina wuxuu xadiiskan uu ku tilmaamay in uu yahay been abuur wuxuuna sidaas ku yiri kitaabkiisa caanka ah ee silsilsada axaadiista daciifka ah.

Aan u soo noqono xadiiskii uu soo daliilsaday Abuu Xaazim kana hadlin meesha uu ka soo qaatay iyo darajadiisa midna,xadiisku wuxuu sheegaya:ku dayda ama raaca labada iga danbaysa ee Abuubakar iyo Cumar,xadiiskan waxaa soo weriyay Tirmidi iyo Ibnu Maaja waana xadiis laysku haysto darajadiisa,

Al-Cuqayli wuxuu kitaabkiisa lisaanul miisaan uu ku sheegay in xadiisku munkar yahay asalna uusan lahayn, Al-Waadicina wuxuu xadiiska uu ku tilmaamay in uu kala goｴ ku jiro,Ibnu Kathiirna wuxuu kitaabkiisa Tuxfatul Dhaalib uu ku sheegay in xadiisku yahay daciif iyo culumo kaloo badan baa xadiiska daciif ku sheegay, laakiin dhinaca kale wuxuu sheekh Albani uu ku saxiixiyay xadiiska kitaabkiisa saxiixu Tirmidi iyo saxiixu Ibnu Maaja.

Laakiinse waxaa kaloo iyana loo baahan yahay in sheekh Albani oo axaadiista ku caan baxay la iska eego,maxaa yeelay waxaa jira boqolaal xadiis oo uu sheekhu ka soo noqday oo masalan markii hore uu ku tilmaamay saxiix marki danbana uu daciif ku tilmaamay,sidoo kalena caksigeeda ama kuwo oo markii hore saxiix ka dhigay ayuu haddana xasan ka dhigay sidoo kalena caksigeeda,axaadiistaas oo uu sheekhu ka soo noqday waxaa lagu ururiyay kitaabka la yiraahdo:Taraajuc al-callaama Al-Albaani fiimaa nassa calayhi tasxiixan wa tadciifan,waxaana soo ururiyay Abul Xasan Muxammad Xasan Al-Sheekh,waxaa kaloo jira axaadiis fara badan oo ay culumadu isku haystaan,waxaana markaasi oo kale la fiirinaya taariikhda xadiiska iyo raajixa.     

Anigu xaashaa lillaah in aan afkayga ku caayo culumada igama suuroobayso,igumana yaalo afka noocaas oo kale ah,qof kasta oo muｴmin ahina oo Allah ka baqayo in uusan culumada  aflagaaddaynin, laakiin waxaa jira kuwo mayal adag oo seef la bood yaal ah oo culumada aflagaaddeeya arrinkaas daraaddiisana ay u furteen websiteyo,immisaa sheekh Qardawi ku sheegeen in uu gaal yahay walciyaadu billaah,immisaa sheekhii Al-Azhar Shaltuur iyo sheekha imminka jooga ee Tantawi gaal ku sheegeen walciyaadu billaah, arrinkaasina waxaa ugu wacan jahi iyo baadi ay dadkaasi ku sugan yihiin,waxaa kaloo taasi ugu wacan in dadka noocaas oo kale ahi ay hal dheg wax ku maqlaan hal ilna wax ku arkaan,waxayna aaminsan yihiin in wixii sheekhoodu u sheego mooyaane uusan jirin sheekh kale oo xaqa sheegi kara,kuna duulaan xaq iyo xaqdarroba wixii uu sheekhoodu u sheego,sidaas daraadeed kuwa gaalaysiiya Ibnu Taymiya iyo Muxammad Cabdulwahaab waxay la mid yihiin kuwa gaalaysiiya Qardawi iyo Shaltuut,sida la ogsoon yahayna cayda culumadu waxay leedahay cuqubo ama hoog,walaalkay Abuu Xaazimow cuqubu ha raadsan oo culumada afkaaga ka dhowr.

Diinteenu waxaan ka soo qaadanayna qof kasta oo caalim ah oo aqoon u leh fiqiga iyo tafsiirka qurｴaanka iyo sunnaha rasuulka sallallaahu calayhi wasallama,qofkii walaalkiisa gaal ku sheegana isagaa gaal ah,muslimkana waxaa waajib ku ah in uu ixtiraamo ahlu cilmiga carrabkiisana uu ka dhowro aflagaaddo, hilibka culumaduna waa sun,cayda culumaduna wuxuu ka daran yahay argaggixisada,kuwa culumada caayana cid ay dhaafayaan ma jidho xataa kuwo websiteyada arrinkaasi u furtay iskuna sheega in ay salafiyiin yihiin xataa waxay caayaan culumadooda qaarkood oo daaciyiin ah oo dad la yaqaano ah oo culumada Sucuudiya ka tirsan,iyagoo aan eegaynin maxaa maslaxad ah maxaana mafsada ah,labo iyo saddex sheekh bayna aaminsan yihiin wixii ka soo harana ma tirsadaan, waxayba ku dhow yihiin kuwaasi in ay la mid yihiin kooxda loo yaqaano Atakfiir walhijra.  

Walaakay Abuu Xaazim waxaan u rajeynaya in uusan ku ekaan wax guuris balse arrinka laysku haysto in uu u gudaggalo,Allah wuxuu yiri iyo rasuulka sallallaahu calayhi wasallama wuxuu yirina laga maqlo,waxaana u sheegayna in dhaalibul cilmigu laga doonayo in uu xiriir adag la leeyahay culumada ehelka u ah kitaabka Allah iyo sunnaha rasuulka sallallaahu calayhi wasallama,waa in uu lahaado aragti dheer,wixii uu bartayna waa in uu dadka uga faa段deeyo,arrin kasta uu soo bandhigaayana waa in uu yaqaano kuna degdegin gudbintiisa ilaa uu si fiican isaga soo hubsado,waa in uu ogaado in dadku ay si gaar ah u eegayaan dhaalibul cilmigu,waa in uu ummadda u noqdo tusaale wanaagsan, waana in ay daacad ka tahay dacwada uu wado Allah dartiina uu u samaynayo,dhaalibul cilmigu waa sida uu sheegay Allaha u naxariiste Bin Baz,marka uu dadka u fatwoonayo waa in uu la yimaado xujo cad ah,marka uu dadka ugu yeeraayo jidka Allahna waa in uu xujo cad ah la yimaado,marka uu dadka wax baraayana ama uu dadka farayo macruufka kana reebayo xumaanta waa in uu la yimaado xujo cad ah,Allah wuxuu yiri:waxaad ku tiraahdaa kani waa jidkayaga, waxaan ugu yeeri xagga Rabbi,aniga iyo inta i soo raacda xujo cad ah (suuradda Yuusuf,aayad lambar 108), macnaha qofka dhaalibul cilmiga ahi waxa uu sheegayo waa in uu aqoonteeda lahaado,Allah wuxuu yiri:ugu yeer jidka Rabbigaa si xikmad iyo  wacdi  wanaagsan leh kulana dood sida ugu wanaagsan (suuradda Al-Naxal, aayad lambar 125).

Mas置uliyadda dhaalibul cilmigu waa mas置uliyad aad u ballaaran,waa mas置uliyad qofkii qaada uu weli dareensan yahay in uusan weli gaarin meeshii laga rabay,waa mas置uliyad qofka qaadaaya looga baahan yahay in uu yaqaano habka dacwada loo fidinayo,kaasoo sal u ah is maqal iyo tawaaduc iyo aflagaaddo laｴaan iyo iyadoo qofka xujadiisa ahaato Allah wuxuu yiri iyo rasuulkiisa Muxammad sallallaahu calayhi wasallama wuxuu yiri,waxaadse arkaysa dad badan oo sheeganaya in ay dhaalibul cilmi yihiin haddana ay dhici karto afka ay wax ku baarayaan in aysan garanaynin,sida ay sheegeene ahlu cilmigu:qofka dhaalibul cilmiga ahi waa u aasaas luqadda uu wax ku baranayo ama uu ku baarayo in uu si fiican u yaqaano,waa in uu garto hadallada ahlu cilmiga iyo khilaafaadka u dhexeeya, waa in uu eego wixii raajix ah isagoo ka eegaya kitaabka iyo sunnaha rasuulka Muxammad sallallaahu calayhi wasallama isagoon cidna taqliidin, waxaana looga baahan yahay dulqaad iyo adkaysi,waana in uu garto culumadii hore ee salafka ahaa, culumada casriga ahina uu yaqaano, dhaalibul cilmigu waa inuu si fiican ugu dhegganaado kitaabka Allah iyo sunnaha rasuulkiisa Muxammad sallallaahu calayhi wasallama iyo sida ay dadkii hore ee wanaagsana u fahmeen xaqa, waana in ay ka muuqataa sunnaha rasuulka sallallaahu calayhi wasallama qowl ahaan iyo ficil ahaanba,marka uu doodaayana uu u doodo si aan caro lahayn.

Dhaalibul cilmigu howshaa aan soo sheegay baa laga doonaya ee loolama jeedo qof dugsi arday ka ah ama machad ka ah ama jaamacad ka ah,cilmiga dalbashadiisuna waliba kan cilmiga sharciga ah marka la dalbanayo waxay u baahan tahay sida aanu soo sheegnay dadaal xoog leh,adiguna Abuu Xaazimow waxaad doonaysa in culumada aad ku weerarto wax aad soo guurisay.

 Allaha xaqa noo iftiimiyo

Zahra Abdi

Holland
umubakar@hotmail.com

Afeef: Aragtida qoraalkan waxaa leh qoraaga ku saxiixan

:::Umu Bakar,wax naga dahsoonaa bay daaha nooga qaadday
:::Jawaab labaad oo ku socota Umubakar | ABuu Xaazim

:::Jawaab ku socoto Abuu Xaazim | Umubakar

:::Jawaab ku socoto Abuu Xaazim | Umubakar

:::Abuu Ciisa iyo Umu Bakar alle u noqda!!! | C/raxmaan

Faafin: SomaliTalk.com | Oct 28, 2007

Dhismaha Jidka Isku xiriiriya Boorama iyo Dilla

Ururka ARNA oo ka shaqeyn doona dhismaha wadada isku xirta Dilla iyo Borama oo lagu dhawaaqay... Akhri..

XUSUUS TAARIIKHEED LA DUUGEY: Talyaaniga ayaa Gumeysatey Itoobiya Shan sano (1936-1941)